SM UB-80

Wstęp

SM UB-80 to niemiecki okręt podwodny z okresu I wojny światowej, który stał się jednym z 96 zbudowanych jednostek typu UB III. Okręt ten, dzięki swojej konstrukcji i uzbrojeniu, odegrał ważną rolę w działaniach wojennych na morzach. Jego historia jest przykładem zarówno innowacji technicznych tamtego okresu, jak i tragicznych realiów wojny. W artykule zostaną przedstawione szczegóły dotyczące projektu i budowy okrętu, jego charakterystyki technicznej, służby oraz podsumowania działalności bojowej.

Projekt i budowa

Budowa SM UB-80 była odpowiedzią na potrzeby niemieckiej floty podwodnej, które ujawniły się w trakcie I wojny światowej. W 1915 roku Inspektorat U-Bootów wydał memorandum nawołujące do stworzenia uproszczonego typu okrętu podwodnego, który mógłby być używany w działaniach blokujących Wielką Brytanię. W obliczu niedoboru jednostek tej klasy oraz trudności w produkcji dużych okrętów oceanicznych, nowa koncepcja zakładała szybkie budowanie średniej wielkości okrętów podwodnych uzbrojonych w torpedy.

Ostatecznie projekt okrętu oparto na konstrukcji stawiaczy min typu UC II, co pozwoliło na zwiększenie zasięgu oraz manewrowości jednostek. UB-80 został zamówiony 23 września 1916 roku jako jedna z 16 jednostek II serii U-Bootów typu UB III. Stocznia AG Weser w Bremie zbudowała go w rekordowym czasie, a zwodowany został 4 sierpnia 1917 roku. Koszt budowy wyniósł około 3 miliony 341 tysięcy marek.

Dane taktyczno-techniczne

SM UB-80 był średniej wielkości okrętem podwodnym o dwukadłubowej konstrukcji. Jego długość wynosiła 55,85 metra, szerokość 5,8 metra, a zanurzenie osiągało 3,72 metra. Okręt charakteryzował się wypornością 516 ton w położeniu nawodnym i 646 ton pod wodą. Napędzany był przez dwa silniki wysokoprężne o mocy 780 kW oraz dwa silniki elektryczne o mocy 580 kW. Dzięki temu SM UB-80 mógł rozwijać prędkość do 13,4 węzła na powierzchni oraz do 7,5 węzła w zanurzeniu.

Głównym uzbrojeniem UB-80 było pięć wyrzutni torped kalibru 500 mm – cztery dziobowe i jedna rufowa – z zapasem dziesięciu torped. Dodatkowo okręt wyposażony był w działo pokładowe kalibru 8,8 cm oraz dwa peryskopy. Załoga składała się z trzech oficerów oraz 31 członków personelu.

Służba

1917 rok

UB-80 został wcielony do służby w Kaiserliche Marine 8 września 1917 roku pod dowództwem kapitana Maxa Viebega. Po szkoleniu okręt wszedł w skład Flotylli Flandria i rozpoczął swoje pierwsze misje bojowe. Już na początku swojej służby, 26 listopada, UB-80 przeprowadził atak torpedowy na francuski parowiec „Ango”, uszkadzając go. W kolejnych dniach okręt zatopił kilka statków handlowych, w tym brytyjski parowiec „Bleamoor” oraz norweski „Vav”. Do końca roku SM UB-80 zdążył zatopić kilka jednostek o znacznej pojemności brutto.

1918 rok

Początek roku 1918 przyniósł reorganizację niemieckich sił podwodnych i ub-80 został przydzielony do I Flotylli Flandria. W kolejnych miesiącach kontynuował działania ofensywne na morzu, zatapiając szereg statków handlowych różnych narodowości. Jego działania obejmowały zarówno ataki torpedowe jak i konfrontacje z przeciwnikami na morzu.

W szczególności warto wspomnieć o dniu 30 lipca, kiedy to UB-80 wszedł w starcie z brytyjskim statkiem-pułapką HMS „Stock Force”. Okręt podwodny uszkodził brytyjską jednostkę torpedą, jednak sam również doznał poważnych uszkodzeń podczas wymiany ognia.

Zakończenie

SM UB-80 zakończył swoją służbę po podpisaniu rozejmu w Compiègne w listopadzie 1918 roku. Został poddany i przekazany Włochom, gdzie ostatecznie został złomowany w La Spezii w maju 1919 roku. Podczas swojej działalności bojowej ub-80 odbył dziesięć patroli bojowych, podczas których zatopił dwadzieścia statków o pojemności brutto wynoszącej ponad 35 tysięcy BRT oraz uszkodził pięć jednostek o dalszej pojemności prawie 26 tysięcy BRT.

Historia SM UB-80 jest przykładem innowacyjnej myśli inżynieryjnej czasów I wojny światowej oraz dramatycznych skutków konfliktu morskiego dla marynarki handlowej tamtego okresu. Pomimo zakończenia działań wojennych pozostaje on istotnym elementem historii marynarki wojennej Niemiec i wpływu technologii na prowadzenie działań wojennych na morzu.

Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).